Pies z nadwagą i bóle stawów: co robić?

Nadwaga u psa to nie tylko kwestia wyglądu: jest czynnikiem nasilającym zaburzenia stawów, udokumentowanym w kilku wiodących badaniach weterynaryjnych. Zmniejszając masę ciała Państwa psa i wprowadzając kilka dobrych praktyk, mogą Państwo znacząco poprawić jego ruchomość i komfort.

Dlaczego nadwaga nasila zaburzenia stawów?

Zwiększone obciążenie mechaniczne stawów

Każdy dodatkowy kilogram obciąża bezpośrednio układ ruchu zwierzęcia. To przeciążenie zwiększa nacisk na biodra, łokcie, kolana (stawy kolanowe) i nasila zużycie chrząstki stawowej.

U labradorów karmionych do woli objawy artrozy pojawiają się 2 lata wcześniej niż u ich rówieśników otrzymujących porcję ograniczoną o 25%. W wieku 8 lat artrozę ma 43% psów przekarmianych, wobec zaledwie 10% w grupie z ograniczoną dawką pokarmową.

Kealy et al.

Przewlekły stan zapalny związany z tkanką tłuszczową

Tkanka tłuszczowa nie jest zwykłym magazynem: wydziela cząsteczki zapalne (cytokiny prozapalne: TNF-α, interleukina-6 (IL-6), leptyna). Te cząsteczki podtrzymują przewlekły stan zapalny, przyspieszając degradację chrząstki stawowej i zmniejszając jej zdolność do regeneracji.

Artykuł Marshalla (2009) szczegółowo opisuje tę korelację między otyłością, stanem zapalnym i degradacją stawów. Przypomina, że ten ogólnoustrojowy stan zapalny może występować jeszcze przed pierwszymi widocznymi objawami artrozy.

Siedzący tryb życia nasila nadwagę

Gdy stawy bolą, pies mniej się rusza. Ta bezczynność zmniejsza masę mięśniową, spowalnia metabolizm i sprzyja przybieraniu na wadze. To tak zwane błędne koło: nadwaga → ból stawów → mniejsza aktywność → jeszcze większa nadwaga.

Jak sprawdzić, czy problem dotyczy Państwa psa?

Ocena kondycji ciała (BCS)

Skala Body Condition Score (BCS) w zakresie od 1 do 9 pozwala wzrokowo i dotykowo ocenić kondycję fizyczną psa. Wynik 4–5/9 odpowiada optymalnej masie ciała. Powyżej 6 mówimy o nadwadze; 7 i więcej to otyłość.

Objawy sugerujące problem:

• Nie wyczuwają Państwo już wyraźnie jego żeber pod palcami.
• Talia nie jest już zaznaczona, gdy patrzy się na psa z góry.
• Pies porusza się wolniej, unika schodów i niektórych ruchów.

Weterynarz może potwierdzić wynik oceny i zaproponować plan przywrócenia równowagi.

Co robić, jeśli pies ma nadwagę i ograniczoną ruchomość?

Schudnąć

W badaniu Marshalla i wsp. (2010) labradory z artrozą przeszły 16-tygodniowy program redukcji masy ciała. Wynik:

• Średnia utrata 6,1% masy ciała
• Znacząca poprawa wskaźnika kulawizny
• Zmniejszenie objawów bólu podczas wysiłku, według weterynarzy i opiekunów

Badanie to pokazuje, że sama utrata masy ciała wystarcza, by poprawić ruchomość, nawet bez innego leczenia.

Cel: dążyć do utraty 1% masy ciała tygodniowo, pod nadzorem weterynarza.

Przywrócenie odpowiedniej aktywności fizycznej

Ruch pozostaje niezbędny, by utrzymać mięśnie, wspierać stawy i zrzucić zbędne kilogramy.

Zalecenia obejmują:

• Krótkie i częste spacery (po trawie lub miękkim podłożu)
• Hydroterapia (chodzenie w basenie lub na bieżni wodnej), która ogranicza obciążenie stawów, jednocześnie wzmacniając muskulaturę
• Nadzór weterynarza fizjoterapeuty, aby dostosować ćwiczenia do każdego przypadku

Wspieranie ruchomości celowanym żywieniem

Długołańcuchowe kwasy tłuszczowe omega-3 (EPA, DHA) to niezastąpieni sprzymierzeńcy w zmniejszaniu stanu zapalnego. Zmniejszają produkcję cząsteczek prozapalnych, chronią stawy i spowalniają degradację chrząstki.

Suplementacja EPA/DHA poprawia ruchomość, zmniejsza ból i łagodzi objawy kliniczne u psów z zaburzeniami kostno-stawowymi.

Magalhães et al.

Regularne dodawanie EPA i DHA do diety pomaga zmniejszać przewlekły stan zapalny, wspierać elastyczność stawów i poprawiać jakość życia psów, zwłaszcza starszych lub predysponowanych do zaburzeń stawów.

› Połączenie redukcji masy ciała, aktywności i kwasów omega-3 daje trwały efekt synergiczny.

Naturalne wspieranie ruchomości

W Laboratorium Sensilia regularnie obserwujemy, że psy z nadwagą lub ze sztywnością ruchową korzystają z ukierunkowanego wsparcia żywieniowego, zwłaszcza dzięki kwasom tłuszczowym omega-3 pochodzenia morskiego.

Płynny suplement bogaty w EPA i DHA, pochodzące z olejów z omułka zielonowargiego z Nowej Zelandii i alg, może skutecznie wspierać redukcję masy ciała i sprzyjać odzyskiwaniu ruchomości.

To właśnie to naukowe i naturalne podejście zainspirowało stworzenie PERNIXOL®, płynnego suplementu na stawy, opracowanego tak, by na co dzień wspierać elastyczność stawów, nie zastępując redukcji masy ciała ani rehabilitacji, lecz harmonijnie im towarzysząc.

Podsumowanie

Nadwaga to znacznie więcej niż problem estetyczny: to poważny czynnik mechaniczny i zapalny wpływający na zdrowie stawów psa.

Dobra wiadomość jest jednak taka, że stopniowa utrata masy ciała, odpowiednio dobrana aktywność i żywienie wzbogacone w omega-3 mogą realnie odmienić jakość życia zwierzęcia.

Z naszego doświadczenia w Laboratorium Sensilia wynika, że opiekunowie, którzy podejmują takie działania, widzą, jak ich pies odzyskuje energię, lekkość i radość z poruszania się.

Źródła naukowe

• Kealy RD, Lawler DF, Ballam JM, Mantz SL, Biery DN, Greeley EH, Lust G, Segre M, Smith GK, Stowe HD. Effects of diet restriction on life span and age-related changes in dogs. J Am Vet Med Assoc. 2002 May 1;220(9):1315-20. doi: 10.2460/javma.2002.220.1315. PMID: 11991408.
• Marshall W, Bockstahler B, Hulse D, Carmichael S. A review of osteoarthritis and obesity: current understanding of the relationship and benefit of obesity treatment and prevention in the dog. Vet Comp Orthop Traumatol. 2009;22(5):339-45. doi: 10.3415/VCOT-08-08-0069. Epub 2009 Aug 28. PMID: 19750285.
• Michael H. Jaffe, Multimodal Management of Small Animal Osteoarthritis, American College of Veterinary Surgeons Mississippi State University College of Veterinary Medicine, 2023
• Marshall WG, Hazewinkel HA, Mullen D, De Meyer G, Baert K, Carmichael S. The effect of weight loss on lameness in obese dogs with osteoarthritis. Vet Res Commun. 2010 Mar;34(3):241-53. doi: 10.1007/s11259-010-9348-7. Epub 2010 Mar 17. PMID: 20237844; PMCID: PMC2855019.
• Magalhães TR, Lourenço AL, Gregório H, Queiroga FL. Therapeutic Effect of EPA/DHA Supplementation in Neoplastic and Non-neoplastic Companion Animal Diseases: A Systematic Review. In Vivo. 2021 May-Jun;35(3):1419-1436. doi: 10.21873/invivo.12394. Epub 2021 Apr 28. PMID: 33910819; PMCID: PMC8193331.

Ten artykuł został napisany przez zespół R&D Laboratorium Sensilia, eksperta w dziedzinie żywienia zwierząt.